De favoriete ketenafspraak van Janneke van den Brink, Patiëntenfederatie
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. In deze serie vertellen betrokkenen met welke afspraken zij het meest blij zijn. Jannekes favoriet is speciaal gericht op kwetsbare patiënten.
Janneke van den Brink werkt bij de Patiëntenfederatie Nederland. Zij is projectleider voor de sector Patiënt en Cliënt van het programma Medicatieoverdracht (samen met collega Juliette Verwer van de Patiëntenfederatie en Juliët Holtschlag vanuit MIND). Daarvoor was zij jarenlang apothekersassistente. “Ik ken de huidige mogelijkheden om medicatiegegevens uit te wisselen dus goed. En ik heb ook gemerkt wat de beperkingen zijn.”
Fotograaf: Tom van Limpt
Ze geeft een voorbeeld. “Ik herinner me een oudere mevrouw die bij onze balie stond om nieuwe medicatie af te halen. Wij wilden verifiëren of deze mogelijk interactie gaf met medicijnen die zij al gebruikte. Toen zei deze mevrouw: ‘Ik slik altijd een blauw pilletje.’ De naam van het medicijn wist ze niet. En ook niet waar ze dit had afgehaald. Dus moest ik met zorgverleners gaan bellen om te achterhalen wat zij bedoelde. Erg omslachtig en tijdrovend.”
Dergelijke ervaringen verklaren Jannekes enthousiasme voor het programma Medicatieoverdracht. “Het is zo fijn als zorgverleners én patiënten straks kunnen beschikken over een volledig en actueel medicatieoverzicht!”
Meer oog voor kwetsbare groepen
De Patiëntenfederatie is, net als MIND, namens patiënten en cliënten betrokken bij de totstandkoming van alle ketenafspraken. “Daarbij maken we steeds de afweging: komt hun invalshoek voldoende aan bod?”.
De favoriete ketenafspraak van Janneke gaat specifiek over kwetsbare patiënten en cliënten. “Deze ketenafspraak regelt dat zorgverleners extra hun best moeten doen om kwetsbare groepen om toestemming te vragen voor het delen en controleren van medicatiegegevens. Met kwetsbare groepen bedoelen we: mensen met een combinatie van lichamelijke, psychische en sociale tekorten. Denk bijvoorbeeld aan sommige patiënten en cliënten in de ouderenzorg, gehandicaptenzorg, ggz. Zij hebben meer kans op gezondheidsproblemen en gebruiken vaker meerdere medicijnen. Maar ze zijn zelf niet altijd in staat om de toestemming en verificatie van medicatiegegevens te regelen. Ook gaan ze er, zoals alle patiënten en cliënten, meestal vanuit dat verschillende zorgverleners al inzicht hebben in alle medicatie die hen is voorgeschreven, terwijl dat dus niet zo is. Daarom is het belangrijk dat zorgverleners het gesprek hierover aangaan.”
Gelijke kansen
Wat levert de ketenafspraak op? “Idealiter zorgt deze afspraak ervoor dat kwetsbare patiënten en cliënten dezelfde kansen hebben op een actueel medicatieoverzicht als niet-kwetsbaren”, zegt Janneke. “Daarnaast is er een andere ketenafspraak die de zorgverlener verplicht om de patiënt/cliënt te informeren over de consequenties van het weigeren van toestemming voor het uitwisselen van medicatiegegevens. Deze afspraak zorgt ervoor dat zij begrijpen hoe het uitwisselen en verifiëren van medicatiegegevens bijdraagt aan medicatieveiligheid. En dus dat ze een geïnformeerde keuze kunnen maken voor het wel of niet geven van toestemming hiervoor.”
Informeren en scholen
“Het mooie van het programma Medicatieoverdracht is dat alle sectoren erbij zijn aangesloten. Iedereen werkt samen aan veiligere zorg voor de patiënt en cliënt. Deze afspraken zijn met alle betrokkenen gemaakt en worden dus breed gedragen. Maar niet alle zorgverleners en patiënten zijn er al van op de hoogte. De sector Patiënt en Cliënt maakt daarom informatiemateriaal voor patiënten en cliënten en is betrokken bij de ontwikkeling van scholingsmateriaal voor zorgverleners.”
Wat zijn ketenafspraken?
In de kernteams maken zorgverleners van de negen zorgsectoren die zijn aangesloten bij het programma en vertegenwoordigers van patiënten- en cliëntenorganisaties samen afspraken over de overdracht van medicatiegegevens in de keten. Deze ketenafspraken sluiten aan bij de kwaliteitsstandaard Overdracht van medicatiegegevens in de keten en de informatiestandaarden die het programma Medicatieoverdracht implementeert: Medicatieproces 9 en Labwaarden ten behoeve van medicatieveiligheid. De standaarden bepalen welke gegevens uitgewisseld worden, de ketenafspraken gaan over hoe zorgverleners in de keten samenwerken om de gegevensuitwisseling succesvol te laten plaatsvinden.
Softwareleveranciers verwerken de informatiestandaarden in de zorginformatiesystemen die zorgverleners gebruiken. Sommige ketenafspraken vragen ook om een aanpassing van de software, andere gaan over het werkproces en moeten zorgverleners zelf in de praktijk brengen.
Bekijk hier de factsheet Ketenafspraken voor meer informatie. Bekijk alle ketenafspraken in het Handboek Ketenafspraken. De afspraken die Janneke noemt zijn PC1 en PC2.
Actueel
-

De favoriete ketenafspraak van Corine Hoekstra, ouderenzorg
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Corine Hoekstra vertelt over haar favoriete ketenafspraak. -

De favoriete ketenafspraken van ziekenhuisapotheker Michiel Duyvendak
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Dr. Michiel Duyvendak vertelt over zijn favoriete ketenafspraak. -

De favoriete ketenafspraak van Hannie Straaijer, trombosezorg
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Hannie Straaijer vertelt over haar favoriete ketenafspraak. -

De favoriete ketenafspraak van huisarts Leon Joanknecht
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Leon Joanknecht vertelt over zijn favoriete ketenafspraak. -

De favoriete ketenafspraak van woonbegeleider Kirsten Renkema
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Kirsten Renkema vertelt over haar favoriete ketenafspraak. -

De favoriete ketenafspraak van ouderenpsychiater Yvonne Timmer
De ketenafspraken zijn een belangrijk onderdeel van het programma Medicatieoverdracht. Yvonne Timmer vertelt over haar favoriete ketenafspraak.